بخیر الأسماء

آیا عید نوروز ریشه دینی دارد؟

نوروز، یا یوم الله، روز نو، را گویند!

در برخی روایات، امامان«برآنهاسلام» از عید نوروز یاد کرده و از آن تجلیل کرده اند .مثلا در روایتی از حضرت صادق«براوسلام» نقل شده که میفرماید: «نوروز، روزی است که پروردگار از بندگان پیمان گرفته است که او را عبادت کنند و بدو شرک نورزند و به فرستادگانش و امامان«برآنهاسلام» ایمان آورند چه بسا مقصود عالَم زر باشد.نوروز، روزی است که خورشید در آن طلوع کرده و هیچ نوروزی(روز نویی)(یوم الّلهی) نیست مگر این که ما در آن روز در انتظار فرج و از میان رفتن سختی هاییم؛ زیرا نوروز از روزهای نوی ما و شیعیان ماست.» ( بحارالانوار، ج ۵۹، ص ۱و ۹۲).

در روایتی دیگر از معصوم «براوسلام» وارد است: «چون روز نو (یوم الله) فرا میرسد، غسل کنید، لباس پاکیزه بپوشید، خود را معطر سازید و در آن روز، روزه بگیرید.» [وسائل‏ الشیعه، ج ۷، ص ۳۴۶ ]

البتّه بنا بِفرموده آیت الله مکارم، شخص «مُعَلّی بن خُنَیس» از نظر علماء رجال مورد تأیید نیست و بِاین روایت نمی توان تکیه کرد. (منقول از صفحة ۱۰۵۲مفاتیح نوین)

و در برابر این روایت، روایتی دیگر در (جلد ۴ مناقب شهر آشوب ص ۳۱۸ بحار الانوار، ج ۵۹ ص ۱۰۰) از حضرت امام موسی بن جعفر«براوسلام» است که در پاسخ درخواستِ منصورِعبّاسی مبنی بر اینکه آن حضرت هنگام نوروز در جایی بنشیند برای تبریک و تهنیّت ، فرمودند: «در اخبار جَدّم گشتم خبری از این روز[نوروز] نیافتم این رسمِ ایرانی هاست که اسلام آنرا خط زده است و پناه بر خدا که ما چیزی را که اسلام محو کرده است زنده کنیم منصور گفت این سیاستی است بخاطرِ لشگرمان (که اغلب ایرانی هستند)»

البته اگر بتوانیم در این روز کارهایی مانند دید و بازدید از خویشاوندان، عیادت از بیماران ، زیارت اهل قبور ، دستگیری از مستمندان و… داشته باشیم ، مطمئنا اعمال ما در این روزها مورد تأیید ، بلکه تشویق دین اسلام است و میتواند برای ما عید باشدو همیشه ما باید اینگونه باشیم.

از طرف دیگر نیز بنابر فرمایش حضرت مرتضا براوسلام : «هر روزی که در آن، نافرمانی خدا نشود، عید است.» (شرح نهج البلاغه فیض الإسلام). چنانچه در نوروز از گناه و کارهای خلاف دوری کرده و بکارهایی مشغول شویم که ما را به خدا نزدیک کند ، برای ما عید واقعی خواهد بود پس میتوان هر روز مهم را یوم الّله یا نوروز نامید.

مسلّماً شروع بهار از لحظۀ شروع فروردین نیست زیرا بهار هر منطقه با توجّه به موقعیّت جغرافیائی با منطقۀ دیگر فرق میکند.

گذشته از آن، اینکه معصومین برآنهاسلام برای نوروز دعا و اعمالی ذکر کرده اند، نه برای اینست که خواسته اند نوروز را تأیید کنند و بها بدهند یا آنرا بحساب آورند. بلکه برای این است که مردم از آن منصرف شوند و مثل همیشه خود را بِاَعمال عبادی مشغول کنند.

ازآداب نوروز، روزه گرفتن دعا کردن و نماز خواندن است و این بما می فهماند که عید روزی است که در آن گناه صورت نگیرد و اگر ملّتی بخواهد راه راست برود و استقلال و عزّت و آزادی خود را حفظ کند، باید در عید و غیر عیدش تذکر داشته، و بیاد خدا باشد.

مؤمن واقعی در همۀ افکار و اعمال و اعتقاداتش باید پا جای پای اهل بیت برآنهاسلام بگذارد. رسوماتی مانند قند سائیدن بر سر عروس یا سفرۀ هفت سین را با برکت دانستن یا سیزدۀ فروردین را نحس دانستن یا ماهی در شیشه زندانی کردن و مقداری حبوبات اسراف و سبز کردن و روز سیزده دور انداختن مطابق دستور دینی نیست و خروج از صراط علی است. (اگر ما نوروز را روزی بنام یوم الّله فرض کنیم آنوقت مفهوم نوروز واضح تر است مثلاً اگر روزی گناه نکردیم برای ما روزی نو و عید خواهد بود پس روز طلوع خورشید روزی نو است و پیمان گرفتن خدا از بندگان برای عبادت و ایمان آوردن به امامان روزی نو است روزی که سختی ها بپایان برسد و امام زمان «براوسلام» ظاهر شود روزی نو است و باید آنرا عید گرفت و لباس نو پوشید و روزه گرفت و عطر زد و غسل کرد) پس عید نو روز، روزی نو است و هر روز میشود عید نو روز باشد بهمین دلیل فرموده اند هر روز که در آن گناه نباشد عیداست).

خداوند بهترین گفتار یعنی قرآن را در مقدّس ترین شب (یعنی شب قدر که از هزار ماه بهتر است) و در عزیز ترین ماهها(یعنی ماه مبارک رمضان) مطابق سال قمری نازل کرده است . اگر کار های دنیائی ما مهمتر از عبادات و شب قدر نیست، چه بهتر که آنها را با سال قمری تنظیم کنیم. عبادت خداوند ، قرائت قرآن و پاکی و نظافت خانه و نیز لباس نو بر تن کردن .(نه تجمّل گرایی و فخر فروشی کردن) ، و همچنین روزه داشتن و به دیدار دوستان و خویشان رفتن، بسیار پسندیده و ارزشمند است و این کار سفارش اسلام و در هر موقع نیکوست. ولی اعتقاد به نامیمونی روز سیزدهم فروردین و واجب بودن سفرۀ هفت سین و برگزاری مراسم چهارشنبه سوری، چون علّت عَقلانی و شرعی ندارد، محکوم است.

پیام آیت الّله صافی: امّت بزرگ و مسلمان ایران ! شیعیان و جوانان متعهّد و مخلص! فرزندان قرآن و نهج البلاغه! امّت توحید، امّت حق و عدل و صدق و صلح! امّت محمّد براوصلوات و شیعه علی براوسلام ! برادران و خواهرانی که اسلامیّت را ملیّت، هویّت و افتخار خود میدانید و در میدانهای مختلف همواره با آن ابراز وجود واعلام موجودیّت میکنیدو سر افراز و سربلند ، باسلام، به شعائر اسلام، بالتزام و احکام اسلام و مدنیّت اسلامی میبالید! ای عاشورائیان و صاحب الزّمانیان ! شما که همیشه و در فرصتهایی مثل تقارن عاشورا و نوروز، هویّت اسلامی خود را بنمایش گزارده و نشان داده اید آنچه پیش شما اصل است و همۀ هدفها و حرکتها و افتخارات و برنامه ها و شعارها باید بسوی آن و برای آن و برگرفته از آن باشد، اسلام و ولایت اهل بیت، علیهم السلام است، روی سخن و عرایضم با شماست.با آن عده ای که در عوالم معلومی سیر میکنند و میخواهند با کارهائی مثل پریدن از روی آتش سنّتهای مرده را زنده کنند حرفی نداریم؛ روی سخن با شما برادران فرزندان علی براوسلام و خواهران و دختران فاطمۀ زهرا براوسلام است. البته مراسم خرافی مثل چهار شنبه سوری، مناسب با شأن، مقام،درک، بصیرت و معرفت مردم شریف و مسلمان ایران نیست و کسانی که در این مراسم شرکت مینمایند اکثراً نا آگاهِ بی اطّلاع میباشند و گروهی غرضشان ضربه زدن به هویّت اسلامی جامعه است؛ در پشت ترویج این هویت زدائی، روشن فکر نماها و برخی نویسندگان و مطبوعات ملی گرا، شمار دستگاههای تبلیغاتی بیگانه قرار دارند . اینها در گوشه و کنار دنیای اسلام، باسم میراث ها و سنّت های باستانی فرهنگ های جاهلی آنها را مطرح میکنند؛ مثلا در ایران عصر های قبل از اسلام، در مصر دوره های فرعون ها و زمانهائی که عروس نیل و آن خرافات عجیب و غریب رایج بود و در این سو و آن سو و هر جا دستشان برسد برای کمرنگ کردن فرهنگ اسلام و مدنیّت اسلامی تلاش میکنند.هم اکنون مسئلۀ حجاب در فرانسه و ضدّیت با حقوق اوّلیّۀ زن های مسلمان ، عمق این توطئه ها را نشان میدهد.فرهنگ چهار شنبه سوری ، فرهنگ ضدّ حجاب ، فرهنگ باصطلاح ملی گرائی ، مبارزه با مدارس دینی ، فشار شدید آمریکا بر حکّام آژانس بین المللی انرژی اتمی علیه ایران اسلامی ، او ضاع فلسطین و افغانستان و عراق و ده ها مسائل دیگر، همه، حرکت در خط استیلا بر عالم اسلام و محو مدنیّت آن میباشد و همه در یک مسیر قرار دارد.مسلمانان در چنین شرایطی باید اتحاد و آگاهی و ایستادگی و هشیاری خود را حفظ کنند و از مواضع و سنّت های خود عقب نروند؛ هدف دشمن را از احیاء عادات کهن و مرده که چهار شنبه سوری در ایران نمونۀ از آنست درک نمایند.در خاتمه لازم به تذکر است که شنیده شد بعضی از مسئولین بعنوان کنترل و دفع افسد بفاسد، در مقام رسمیّت دادن بمراسم چهارشنبه سوری برآمدند حقیر، این اقدام را که حکایت از ضعف نیروهای کنترل کننده نظم میباشد، خلاف مصلحت و حرکت در مسیر همان برنامۀ چهارشنبه سوری و رسمیّت دادن بآن میدانم.

استفتائات:

س۱- استفاده از ترقه و مواد قابل انفجار و ساخت وخرید و فروش آنها چه صورت دارد؟

مقام معظّم رهبری- آیت الّله مکارم شیرازی- آیت الّله صافی گلپایگانی – آیت الّله تبریزی- آیت الّله فاضل لنکرانی- آیت الّله بهجت – آیت الّله سیستانی: چون تبذیرِ مال و موجب اذیّت و آزارِ دیگران میشود و خلافِ قانون و مقرراتِ نظامِ جمهوریِ اسلامی ست جایز نیست.

س۲- در عید نوروز اقدامات خوبی چون نظافت و صلۀ رحم و … انجام میگیرد. ولی برخی مدعی هستند، باستناد تنها نقل مُعَلِّی بن خُنَیس، یا روایتی از امام علی براوسلام ذکر میشود که هر روزتان نوروز باد این عید علاوه بر جنبۀ ملی، وِجهۀ شرعی نیز دارد؟. ولی آیا استناد باین روایات تام است و میتوان برای نوروز وجهۀ شرعی و دینی درست کرد؟

جواب مقام معظم رهبری: سعی کنید اطلاعات تاریخی و غیر آنرا از منابع معتبر که در اختیار افراد مطلع و مورد اعتماد است دریافت نمائید.آیت الّله فاضل لنکرانی: شما مطالب مربوط به دین خود را از مراجع تقلیدتان اخذ کنید نه از مردم عوام و افرادی که بدون علم کافی سخن میگویند کما اینکه نمیتوانید به یک روایت استناد کنید در حالی که روایات دیگر هم داریم و شما صحت آنرا تشخیص نمیدهید.آیت الّله صافی گلپایگانی: نوروز از اعیاد اسلامی نیست هرچند در بعضی روایات دستور دعا و غیره وارد شده باشد.آیت الّله مکارم شیرازی: روایت مذکور از نظر سند ضعیف است و نوروز جنبۀ شرعی ندارد ولی عید ملی و طبیعی است.آیت الّله بهجت: در روایات برای نوروز وجهۀ دینی و شرعی داده نشده فقط نوشته شده که در نوروز این جریانات اتفاق افتاده و مر حوم مجلسی دعا نقل کرده.آیت الّله سیستانی: صحت آنها ثابت نیست.

س۳- زدن ترقه یا استفاده از مواد منفجره در برخی مناسبتها اگر موجب ترس و سقط جنین یا ناراحتی اعصاب و روان افراد یا خسارت مالی گردد چه صورت دارد و آیا شخص نسبت به خسارت مال و جانی و روحی و روانی افراد ضامن میباشد؟

مقام معظم رهبری: در فرض سؤال جایز نیست و موجب ضمان است.آیت الّله صافی گلپایگانی: اصل این اعمال از جهت اسراف و نیز تشبّه بآتش پرستان جایز نیست و چنانچه موجب ترس اشخاص شود حرمتش مؤکّد است و اگر موجب سقط جنین شود ضمانت نیز دارد و همچنین اگر موجب خسارت مالی شود.آیت الّله بهجت: اینگونه کار های بیهوده جایز نیست چنانچه این اعمال خسارتی بدنبال داشته باشد ضمان میاورد. آیت الّله فاضل لنکرانی: اگر باعث خسارت شود ضمانت دارد.آیت الّله سیستانی: اگر عرفاً مستند به وی باشد ضامن است.آیت الّله تبریزی: در صورتی که موجب وحشت یا اضرار شود حرام است و در صورت وقوع جنایت یا خسارت مالی شخص مباشر ضامن است و در مورد جنایات نابالغ ولی او ضامن است.

س۴- انجام چهار شنبه سوری و سیزده بدرو اعتقاد به نحسی سیزده و ملی گرائی مانند تفاخر به تخت جمشید و احیاء سفرۀ هفت سین چگونه است؟( متأسفانه این اعمال تبلیغ میشود) و خرید و فروش و استفاده از ترقه و مواد قابل انفجار و ساخت آنها اعم از اینکه موجب آزار و اذیت شوند یاخیر، چه صورت دارد؟

مقام معظّم رهبری: موارد فوق مبنای عُقلائی ندارد و در فرض دوم اسراف، لطمات جانی و آزار مردم و خلاف مقررات حرام است.آیت الّله مکارم شیرازی: این کارها شایستۀ مسلمان نیست.آیت الّله صافی گلپایگانی :اشکال دارد.آیت الّله تبریزی: هیچ یک از این امور رجحان شرعی نداردو تشویق مردم به این مورد تشویق به دنیا و غافل کردن از آخرت است و اینکه تصور میکنند این امور مردم را به حفظ وطن وعزّت، وامیدارد تصوری باطل است آنچه مردم را به عزّت میرساند و به حفظ وطن وامیدارد ایمان است و بس.آیت الّله فاضل لنکرانی: در فرض مذبور که دارای خطرات جانی و مالی است و موجب اذیت و آزار دیگران است و مخالف مقررات و قانون و نظم جامعه است جایز نیست.آیت الّله بهجت: این کار ها مشروعیت ندارد.آیت الّله سیستانی: اموری که به جامعه ضرر میزند و موجب ایذاء مردم است مانند استعمال ترقه، خرید و فروش آن جایز نیست.

و امّا بیان شهید مطهری: قرآن فکرهای باطل را به درختان بی ریشه تشبیه میکند. یکی از آنها تبعیّت کورکورانه از گذشتگان، از آباء و اجداد است. و از موضوعاتی است که قرآن روی آن زیاد تکیه کرده است و آن را منشأ لغزش و خطای بشر میداند و سخت انتقاد میکند. مثلاً آنها میگویند: ما همان سنّت اجداد خودمان را پیروی میکنیم« اِنّا وَ جَدنا آبائنا علا امّتِ وّ اِنَا علا آثارهِم مقتدون» به تعبیر امروز: سنّت گرا هستیم. حالا این طریقه صحیح است یا غلط برای آنها فرقی نمیکند. به هر حال قرآن سنّت گرایی و ضدّ سنّت گرایی را محکوم و فقط عقل گرایی و منطق گرایی را تأیید میکند. قرآن میگوید: هر کار به اصطلاح قدیمی و هر سنّت قدیمی را به دلیل آنکه گذشتگان ما چنین میکرده اند، نیاکان ما این چنین بوده اند و ما باید راه نیاکان خودمان را برویم، انجام دادن آن محکوم است، چون ممکن است نیاکانتان اشتباه کرده باشند، ممکن است نیاکانتان عقل و شعور نداشته باشند. آن که دلیل نمیشود. نیاکان ما در گذشته چنین میکرده اند، ما هم چنین میکنیم! چهارشنبۀ آخر اسفند میشود، بسیاری از خانواده ها( که باید بگوییم: خانواده های نادان ) آتشی و هیزمی روشن میکنند، بعد آدمهای سُر و مُر و گُنده از روی آتش میپرند: ای آتش زردی من از تو، سرخی تو از من! این چقدر حماقت است ؟ میپرسیم: چرا چنین میکنید؟ میگویند این یک سنّتی است میان ما مردم، از قدیم گذشتگان ما چنین میکرده اند. قرآن میگوید: اَوَلَو کانَ آباؤُهُم لایَعقِلونَ شَیئاً. اگر گذشتگان چنین کاری میکردند، شما وقتی میبینید یک کاری احمقانه است و دلیل حماقت گذشتگان شماست، رویش را بپوشانید. چرا این سند حماقت را سال به سال تجدید میکنید؟ این فقط یک سند حماقت است که کوشش میکنید این سند حماقت را همیشه زنده نگه دارید، یعنی ماییم که چنین گذشتگان احمقی داشته ایم. ( نشریّۀ نصیحت ۴۹۰)

و از کارهای حرامی که این ایّام انجام می پذیرد و اسراف است سبز کردنِ گندم و عدس و دور انداختنِ آن در روز سیزده فروردین است که اگر۲۰٫۰۰۰٫۰۰۰ خانوار داشته باشیم و هر کدام حد اقل ۱۰۰ گرم گندم سبز کنند مطابق ۷٫۰۰۰٫۰۰۰ نان سنگک هدر میرود.

بیان آیت الله مکارم شیرازی در مورد ریشۀ تاریخی سیزده بدر : مراسم خرافی سیزده بدر را من بررسی کردم، سرچشمه اش از نظر تاریخ بر میگردد به اصحاب الرّس که در قرآن به آن اشاره شده است و در یکی از شروح نهج البلاغه هم داستان مفصل آن را دیدم. دوازده روستا بود که هر روستا بنام یکی از ماههای سال خورشیدی بود. یکی اسمش فروردین بود، یکی اردیبهشت، یکی خرداد،… بترتیب. مذهبشان هم بت پرستی بود که درختان صنوبر را پرستش میکردند صنوبر منبع درآمد خوبی برای آنها بود روز اول که میشد همه از تمام دوازده روستا در آبادی فروردین جمع میشدند و مراسم جشنی داشتند فردا به روستای اردیبهشت میرفتند ومراسمی داشتند روز سوم به روستای خرداد میرفتند تا به روستای اسفند که میرسید دوازده روستا تمام میشد روز سیزده دسته جمعی از روستاها به بیابانها میرفتند و مراسم سیزده و جشن و پایکوبی و آلودگی بانواع مفاسد را در آنجا برگزار میکردند بنابر این سیزده بدر سنتی بوده که از بت پرستان باقی مانده همان طوری که سنّت مراسم شب چهار شنبه سوری هم که احترامی برای آتش قائل میشدند سنتی از آتش پرستان است. خوب است فقط ما جنبه های مثبت مثل نظافت و دید و باز دید را حفظ کنیم(البته در اینگونه امور وانمود میشود که نظافت از نیاکان ما بما رسیده است درحالی که در اسلام نظافت بسیار سفارش شده و روز خاصّی ندارد و همیشه باید محیط، و خودمان را تمیز نگاه داریم) شارع مقدّس زمانبندی عبادات را بر مبنای روز، هفته، ماه و سال قمری تنظیم فرموده:

اهمیّت سال قمری:

مضمون آیه(۱۸۹بقره)هلال ماه برای دانستن اوقات و تنظیم زمان عبادات و حج مردم است.

مضمون آیه(۳۶توبه) ماه ها دوازده تا و چهار ماه آن جنگ حرام است.

مضمون آیه(۵یونس)خداوند حرکت ماه در منازل گوناگون را وسیلۀ سنجش حساب سال قرار داد. خداوند بهترین گفتار یعنی قرآن را در مقدّس ترین شب (یعنی شب قدر که از هزار ماه بهتر است) و در عزیز ترین ماهها(یعنی ماه مبارک رمضان) مطابق سال قمری نازل کرده است . اگر کار های دنیائی ما مهمتر از عبادات و شب قدر نیست، چه بهتر که آنها را با سال قمری تنظیم کنیم.

هجرت پیغمبر اکرم بر او سلام اول ماه ربیع و مبدأ تاریخ اسلام قرار گرفت و دشمنان برای اینکه مسلمانان مناسبات دینی را فراموش کنند تاریخ را عوض کردند و بهمین علّت تاریخِ تمامِ کشور های مسلمان میلادی است .از زمان ظهور اسلام در ایران تا سال۱۳۴۳تاریخ هجری قمری متداول و تمام نوشتجات و اسناد و تاریخ رسمی کشور برمبنای سال قمری بوده است. با بقدرت رسیدن رضاشاه و به تحریک بیگانگان برای اینکه آموزه های اسلام را از بین ببرند و مردم ماه های محرم و رمضان وحج و زمان دیگر عبادات را گم کنند و نسبت بانجام تکالیف دینی بی تفاوت شوند و مکلّفین برای محاسبۀ سنّ خود سال قمری را ندانند، تاریخ رسمی کشور را میخواستند بسال میلادی تبدیل کنند، بدلیل مخالفت علما بسال هجری شمسی (۱۳۰۴)تغییر یافت واهمیّت ماههای قمری کم شد و چون دیدند مردم همچنان بامور مذهبی پایبند هستند باز بتحریک بیگانگان زمان حکومت محمد رضا سال شمسی را نیز بسال شاهنشاهی تغییر دادند.

نکته ای در مورد دور کردن مسلمانها از ارزشها!!! به بیان حضرت آیت الّله صافی گلپایگانی توجّه فرمائید:

یکی از نخست وزیران انگلستان در نطقی صراحتاًگفته است ،تا کعبه و قرآن و حجاب ،در جوامع اسلامی باشد ما نمیتوانیم آقائی خود را بر آنها داشته باشیم .باید قرآن را ازبین ببریم کعبه را ویران کنیم و حجاب را از بانوانِ مسلمان بگیریم .اقدامِ سفیرِ روس، در علم کردنِ فرقۀ بهائیّت در ایران واقدامِ مِستر هِمفِر ،علم کردن فرقۀ وهّابیّت در عربستان برای رسیدن بهمین هدف بوده است.اقدامِ رضا شاه و آتاترک، تغییر خطّ قرآن به لاتین و بی حجابی و بی بند و باری از آن جمله است.(حتما به کتاب وهّابییّت نوشتۀ مستر هِمفِر مراجعه کنید که برای تسلّط بر مسلمانان بیست دستور عملکرد به انگلستان پیشنهاد کرده است) برای رسیدن به هدفشان «مستر همفر » در عربستان ،«امان الّله خان» در افغانستان،«آتاترک» در ترکیّه،«رضا خان» و «سفیر روسیّه» در ایران عمّال آنها بودند.از اقدام وهّابیها تخریب بارگاه ملکوتی ائمّۀ بقیع  و تمام مکانهای مقدّس مسلمین بوده است و قبر پیغمبر براوصلوات را نیز می خواسته اند خراب کنند که اعتراض مسلمانان مانع آن شد شما خیال میکنید برای چه خرج میکنند و فتوا میدهند که شیعیان را بکشند!

برداشت از بیان آیت الّله ضیاء آبادی: بنا برتقویم نجومی روز اول فروردین روز عید ملّی ما یعنی نوروز است و مردم که بهم میرسند، میگویند برگشت نوروز ۹۱ به ۹۲ مبارک باشد باید بگوئیم ای کرۀ زمین عیدت مبارک باشد یعنی کرۀ زمین بر اساس حرکت انتقالی که بدور خُرشید دارد، بعد از یکسال که از نقطۀ اعتدالی ربیعی دور افتاده بود و پس از گذشتِ تابستان وپائیز و زمستان دوباره روز اول فروردین سرِ ثانیۀ معیّن به نقطۀ بهاری برمیگردد و زمین با نور معتدل خُرشید حیات خُد را تجدید میکند و در عالم نباتات مبارک بادِ عید طبیعت بر پا میشود پس نوروز عیدِ کرۀ زمین است و برای زمین مبارک است نه برای انسانها. اگر برای زندگی ما تحوّلی و طراوتی و شادابی روی داده بود برای ما عید بود و مبارک. این عید نوروز عید عالم انسان نیست بلکه عید عالم نباتات و جامدات است. عید عالم انسان و نوروزش وقتی فرا میرسد، که از مدار انحرافی شهوت وغضب فاصله بگیرد و به مدارِ اعتدالی فطرت و عقل و ایمان برسد و بر محور خُرشیدِ عالَمِ امکان و ولیِّ زمان حضرتِ حجّت بن الحسن المهدی عُجِّلَ فرجَه بچرخد و در پرتو نورِ آن نیِّر اعظم قرار گیرد. آنروز عید عالَمِ انسانیّت است. بعثت پیغمبر و غدیر روز نصبِ امامت را بجهت نجات انسان از بیهودگی و رسیدن به اساس و کمالِ علمی در امر دین عید روح وجان و فضیلت میدانیم و عید اعتقادی ماست. و نیز ما در طول ماه مبارک رمضان برای رسیدن به مدار تقوا و عبادتِ روزه و مناجاتِ شبانه و شادابی جانمان از گلها و ریاحینِ فضیلت، روز اول شوال را عید میگیریم «الّذی جعلته للمسلمینَ عیدا و لمحمدٍ صل الّله علیه و آله  ذُخراً و شرفاً و مزیدا». باز از نظر توفیق زیارت خانۀ خدا و لبّیک به دعوتِ او و استفاده از خانِ احسانش، باز هم جا دارد عید قربان را هم مبارک بگوئیم زیرا در عید فطر و قربان امّت اسلام به کمالِ عملی خُد نائل و از برکاتِ عمل بدستوراتِ مقدّس برخور دار میگردد. امّا روز اول فروردین و عید نوروز اساس دینی ندارد. فقط آدابِ صلۀ رحِم و ملاقاتِ دوستان و اهداء هدایا به یکدیگر و سفر های تفریحی آن موردِ تأیید است. اهلِ ایمان بدانند آنچه باید مورد توجّه قرارگیرد تقوا است و بس. پس مطمئن باشید تا افکار و اخلاقِ خُد را اصلاح نکنید در زندگی رویِ خُش نخاهید دید. و تنها با گفتنِ عیدتان مبارک و صد سال باین سالها نه عیدی خاهید داشت و نه میمنت و مبارکی خاهید دید. پس چون اول سالِ شمسی عیدِ اجسام و نباتات و جامدات است. بهمان اندازه که شرف و ارزش روح ما از جسم ما بیشتر است، باید به عیدِ روح و جان که آن اعیادِ اسلامی و پایبندی به اخلاق حسنه است بیشتر بها بدهیم.

نو روز اگر خاهی از نو حرکت کن

کز جنبشِ نو تابشِ شمس و قمر آمد

از نو حرکت کن که حیات از حرکت هاست

آنکَس که فتاد از حرکت محتضر آمد

تقویمِ زمان بسته باعمالِ من و تُست

کز نیک و بدش گردشِ تاریخ برآمد

سروُ گلُ لاله عملِ خوبِ منُ تُست

خار است که چون همیشه خار نیشتر آمد

والسّلام

نوشتۀ احمد.علی.متفقهی۲۷/۳/۱۴۳۳